INŻYNIERIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM PUBLICZNYM - informacje dodatkowe

 „Inżynieria Bezpieczeństwa”
Specjalność
„Inżynieria systemów zarządzania bezpieczeństwem publicznym”

 

 

 Programy ramowe przedmiotów:

1.    Zagrożenia bezpieczeństwa i ich skutki
Rodzaje zagrożeń naturalnych, cywilizacyjnych i publicznych dla człowieka, środowiska, funkcjonowania gospodarki oraz bezpieczeństwa obywatela i państwa. Charakterystyka wyróżnionych rodzajów zagrożeń, ich przyczyny, przebieg i skutki.
Fizjologiczne, anatomiczne i psychologiczne skutki wyróżnionych rodzajów zagrożeń bezpieczeństwa cywilnego dla człowieka: chemicznych, biologicznych, radioaktywnych, jądrowych, hałasu itd.
Toksykologia środowiska. Fizyka zagrożeń środowiska.
Elementy modelowania i prognozowania zagrożeń środowiska.

2.    Unormowania prawne bezpieczeństwa wewnętrznego

Podstawowe akty prawne RP: Konstytucja, Ustawy, Rozporządzenie Rady Ministrów.
Prawa i obowiązki obywateli, władz i administracji państwowej i terenowej, służb ratowniczych oraz przedsiębiorstw i zakładów pracy w zakresie podstawowych dziedzin ratownictwa i zarządzania kryzysowego.
Podstawowe unormowania unijne i państw sąsiadujących w zakresie bezpieczeństwa cywilnego.
Unormowania prawne: ochrony środowiska, ochrony osób, obiektów i mienia, działania firm ochrony.

3.    Monitorowanie zagrożeń bezpieczeństwa
Metody i techniki: wykrywania, identyfikacji i pomiarów wyróżnionych rodzajów zagrożeń (chemicznego, biologicznego, radioaktywnego, jądrowego, epidemiologicznego, hałasu, itd.) bezpieczeństwa ludzi i środowiska. Metody i techniki wykrywania, identyfikacji i pomiarów zagrożeń bezpieczeństwa obiektów stacjonarnych (zarówno skupionych jak i rozproszonych: dużych obiektów przemysłowych, użyteczności publicznej, portów lotniczych, portów morskich, ujęć i systemów zaopatrywania w wodę pitną aglomeracji miejskich itp.) i mobilnych oraz transportu: kołowego, rurowego, wodnego i powietrznego.
Identyfikacja zagrożeń bezpieczeństwa na podstawie zdjęć satelitarnych i lotniczych. Detektory i urządzenia pomiarowe wyróżnionych rodzajów zagrożeń bezpieczeństwa.
Techniki i organizacja wykrywania materiałów niebezpiecznych: wybuchowych, narkotyków, radioaktywnych itp.
Organizacja monitorowania: chemicznego, biologicznego, radioaktywnego, jądrowego, epidemiologicznego, hałasu, itd .

4.    Ratownictwo
Zagrożenia techniczno - chemiczne i ekologiczne bezpieczeństwa: ¬źródła, przyczyny i skutki ich występowania; parametry fizykochemiczne, toksyczne, pożarowe i wybuchowe niebezpiecznych związków chemicznych.
Ratownictwo techniczne: rozpoznawanie zagrożeń - oznakowanie niebezpiecznych materiałów chemicznych w obrocie przemysłowym, transporcie, magazynowaniu; rozpoznawanie zagrożeń - sprzęt kontrolno-pomiarowy do oznaczania niebezpiecznych związków chemicznych; sprzęt i taktyka działań w ratownictwie techniczno – chemicznym.
Ratownictwo medyczne: podstawowe pojęcia; analiza miejsca wypadku; podstawowe zasady postępowania z ofiarą wypadku; zasady udzielania pierwszej pomocy przedlekarskiej; procedury prowadzenia akcji ratunkowej.
Organizacja ratownictwa w Polsce i krajach UE. Współdziałanie służb ratowniczych z administracją publiczną i organizacjami pozarządowymi.

5.    Podstawy informatyczne zarządzania bezpieczeństwem
Podstawy baz danych. Struktury bazy danych. Języki zapytań, optymalizacja zapytań. Zagadnienia implementacji baz danych. Projektowanie baz danych, architektura klient-serwer. Bazy rozproszone. Przetwarzanie transakcyjne. Bazy obiektowe. Projektowanie aplikacji baz danych.
Wprowadzenie do sieci komputerowych  
Klasyfikacje sieci komputerowych; topologie sieci; standardy sieci lokalnych; model warstwowy ISO/OSI; logiczne i fizyczne mechanizmy organizacji sieci; sieci VLAN; techniki komunikacji cyfrowej; elementy bezstratnej kompresji danych; elementy protekcji informacji; mechanizmy identyfikacji użytkowników w sieciach komputerowych; podstawy routingu.
Wprowadzenie do geoinformatyki: pojęcie systemu informacji przestrzennej (SIP) i jego właściwości, dane w SIP, mapy numeryczne i ich rodzaje, numeryczny model terenu, pozyskiwanie danych do SIP, bazy danych SIP, środowiska programowe do wytwarzania dedykowanego oprogramowania użytkowego SIP w zastosowaniu do systemów kierowania ratownictwem i zarządzania kryzysowego.
Wprowadzenie do realizacji przedsięwzięć informatycznych
Cel informatyzacji i sposoby jej realizacji, identyfikacja wymagań na zakres informatyzacji, etapy realizacji przedsięwzięć informatycznych i ich charakterystyka. Modelowanie biznesowe i systemowe w identyfikacji wymagań funkcjonalnych na system informatyczny. Zarządzanie przedsięwzięciami informatycznymi. Oprogramowanie wspomagające realizację przedsięwzięć informatycznych.  

6.    Podstawy technologii informacyjnych
Charakterystyka i podstawy użytkowania sprzętu informatycznego.
Podstawy użytkowania pakietu programowego Microsoft Office2004: wprowadzenie do systemu, praca z programami, Microsoft Word, Microsoft Excel, Microsoft PowerPoint, Microsoft Outlook, Microsoft Access.
Sieci komputerowe: architektura, protokoły, sprzęt sieciowy, oprogramowanie, zasady pracy wsieciach komputerowych, ochrona zasobów w sieciach komputerowych.
Wprowadzenie do korzystania z Internetu: podstawowe pojęcia, podłączenie się do Internetu, podstawy WWW, poczta elektroniczna, grupy dyskusyjne, rozmowy na żywo i inne usługi internetowe. Internet Explorer. Wyszukiwanie informacji w Internecie.

7.    Podstawy matematyczne komputerowego wspomagania podejmowania decyzji
Zasady modelowania matematycznego. Klasyfikacja modeli. Identyfikacja parametrów modelu. Adekwatność modelu. Matematyczne metody wspomagania procesów decyzyjnych. Modele decyzyjne. Interakcyjne modele optymalizacyjne w procesach decyzyjnych. Growe sytuacje decyzyjne. Gry z Naturą, jako szczególne zadania optymalizacji. Gry strategiczne. Gry kooperacyjne.
Podstawy optymalizacji wielokryterialnej: idea optymalizacji: rozwiązania dopuszczalne, wskaźniki, jakości, preferencje. Modelowanie preferencji: relacje dominowania, funkcje dominowania, struktury dominowania, funkcje użyteczności, skalaryzacja ocen wielokryterialnych. Sformułowanie zadania optymalizacji w przestrzeni z relacją. Rozwiązania dominujące i niezdominowane. Optymalizacja w sensie Pareto. Optymalizacja hierarchiczna. Punkt idealny i antyidealny. Rozwiązania kompromisowe. Optymalizacja dwubiegunowa. Optymalizacja przy wielu celach. Kolektywne podejmowanie decyzji optymalnych. Optymalizacja przy wielu celach.
Przykłady zastosowań optymalizacji wielokryterialnej rozwiązywania problemów z zakresu bezpieczeństwa cywilnego i ochrony obiektów.
Przykłady oprogramowania wspomagania matematycznego w podejmowaniu decyzji w zarządzaniu bezpieczeństwem i kierowaniu ratownictwem.

8.    Procedury bezpieczeństwa funkcjonowania organizacji
Metody identyfikacji: zagrożeń bezpieczeństwa organizacji i ewentualności ich synergii, możliwych skutków tych zagrożeń dla organizacji, sposobów zapobiegania wyzwalania się tych zagrożeń i zmniejszania ich szkodliwości, pożądanego przygotowania organizacji na wypadek wystąpienia poszczególnych rodzajów zagrożeń.
Metody identyfikacji sposobu prowadzenia niezbędnych działań w przypadku wystąpienia zagrożeń bezpieczeństwa funkcjonowania organizacji z uwzględnieniem ryzyka: modelowanie obiektowe, metody ekspertowe.
Metody określania zakresów obowiązków poszczególnych pracowników z uwzględnieniem ich roli w organizacji w wypadku wyzwolenia zagrożenia.
Metodyka opracowania procedury bezpieczeństwa organizacji: elementy składowe procedury, stopień szczegółowości, forma - język zapisu metodyki, sposób udostępnienia (korzystania z niej) w trakcie prowadzenia akcji- w tym wykorzystanie środków techniczno – programowych. Utrzymanie znajomości procedur bezpieczeństwa przez pracowników organizacji.

9.    Bezpieczeństwo danych w systemach zarządzania bezpieczeństwem

Zagrożenia bezpieczeństwa danych w systemach zarządzania bezpieczeństwem – przyczyny i źródła zagrożeń. Zagrożenia bezpieczeństwa danych w systemach teleinformatycznych; miary bezpieczeństwa; zarządzanie bezpieczeństwem; analiza ryzyka; sprzętowe i programowe mechanizmy bezpiecznego dostępu; bezpieczeństwo instalacji sieciowej; bezpieczne systemy zasilające; zasilanie awaryjne.
Metody i techniki zabezpieczeń rozproszonych danych w sieciowych systemach zarządzania bezpieczeństwem podczas ich eksploatacji: organizacyjne, fizyczne i programowe.
Sposoby ataku, model ochrony danych, usługi ochrony; szyfrowanie konwencjonalne, model i klasyczne techniki szyfrowania; charakterystyki informacyjne szyfrów; szyfrowanie maszynowe; algorytm DES; systemy szyfrowania z kluczem jawnym; systemy szyfrowania z kluczem jawnym; szyfrowanie RSA; zarządzanie kluczami jawnymi; uwierzytelnianie i sygnatury cyfrowe; optymalizacja funkcji skrótu; podpis cyfrowy.
Unormowania prawne zapewnienia bezpieczeństwa danych.
Techniki bezpiecznego przechowywania danych:
bezpieczeństwo nośników danych; systemy archiwizacji danych; macierze dyskowe; skuteczność protekcji macierzy dyskowych; systemy zdalnej archiwizacji; standardowe złącza pamięci masowych; urządzenia i techniki archiwizacji danych; optyczne pamięci masowe; nowe rozwiązania pamięci masowych wielkich pojemności.

10.    Wprowadzenie do sztucznej inteligencji w zastosowaniu do zarządzaniu bezpieczeństwem publicznym
Wprowadzenie, podstawowe dziedziny i pojęcia sztucznej inteligencji: sieci neuronowe, algorytmy genetyczne, systemy ekspertowe, rozpoznawanie mowy, rozpoznawanie obrazów, itd. Przykłady zastosowań sztucznej inteligencji w zarządzaniu bezpieczeństwem publicznym i kierowaniu ratownictwem.
Rozpoznawanie osób na podstawie sygnału mowy:
Wytwarzanie i percepcja sygnału mowy. Reprezentacja sygnału mowy w dziedzinie czasu i częstotliwości. Techniki analizy sygnałów mowy. Metody automatycznego rozpoznawania mowy. Modele języka. Problemy rozpoznawania słów izolowanych i mowy ciągłej. Przykłady systemów automatycznego rozpoznawania mowy. Automatyczne rozpoznawanie osób na podstawie sygnału mowy w systemach bezpieczeństwa. Projektowanie systemu automatycznego rozpoznawania mowy.
Podstawy zastosowania systemów ekspertowych w zarządzaniu bezpieczeństwem publicznym:
Struktura systemu ekspertowego, podstawowe elementy, ich charakterystyka i współdziałanie. Baza wiedzy systemu ekspertowego: metody reprezentacji wiedzy, tworzenie baz wiedzy ipozyskiwanie wiedzy. Reprezentacja wiedzy niepewnej w systemach ekspertowych. Wnioskowanie w warunkach niepewności. Metody poszukiwania rozwiązań z zastosowaniem systemów ekspertowych. Przykłady zastosowań systemów ekspertowych w zarządzaniu bezpieczeństwem publicznym.

11.    Podstawy psychologii i socjologii w zarządzaniu bezpieczeństwem

Podstawy psychologii. Procesy emocjonalno-motywacyjne człowieka w sytuacjach trudnych - stres, spostrzeganie ludzi i otoczenia, psychologia konfliktów ludzkich, agresja. Psychologia w działaniu na rzecz bezpieczeństwa.
Podstawy socjologii. Relacje międzyludzkie w sytuacjach zagrożeń bezpieczeństwa – zmiany i konflikty społeczne oraz metody zapobiegania nim.
 
12.    Ergonomia i fizjologia w bezpieczeństwie pracy
Podstawy ergonomii. Ergonomiczne aspekty funkcjonowania układu człowiek – maszyna. Wpływ czynników materialnego środowiska pracy – hałas, oświetlenie, mikroklimat, zanieczyszczenia powietrza itp. na stan psychofizyczny człowieka. Wpływ społecznych warunków pracy (organizacji procesu i miejsca pracy oraz innych) na stan emocjonalny człowieka i jego zdolność do funkcjonowania. Ocena obciążenia psychicznego i wysiłku fizycznego. Ocena wydolności człowieka. Projektowanie przestrzeni pracy. Wpływ stresu. Percepcja sygnałów i podejmowanie decyzji. Przyczyny i klasyfikacje błędów. Jakościowe i ilościowe metody oceny niezawodności człowieka. Sposoby zwiększania niezawodności człowieka. Psychofizyczne obciążenie w działaniach ratowniczych. Toksykologia ratownictwa: chemicznego, biologicznego, pożarowego itd. Wpływ warunków atmosferycznych na prowadzenie działań ratowniczych. Wyposażenie i środki ochrony osobistej ratowników.
Podstawowe unormowania prawne z zakresu ergonomii i ochrony pracy.

13.    Wprowadzenie do inżynierii bezpieczeństwa publicznego
Pojęcie i istota bezpieczeństwa publicznego. Rodzaje zagrożeń bezpieczeństwa publicznego, ich geneza i skutki. Metody i techniki identyfikacji i przeciwdziałania zagrożeniom bezpieczeństwa publicznego.
Unormowania prawne bezpieczeństwa publicznego. Rządowe i pozarządowe programy i inicjatywy na rzecz bezpieczeństwa publicznego.
Rola administracji publicznej i terenowej w utrzymaniu bezpieczeństwa publicznego. Zadania i funkcje ośrodków pomocy społecznej.
Techniczno-programowe środki wsparcia: monitoringu i przeciwdziałania poszczególnym rodzajom zagrożeń bezpieczeństwa publicznego.

14.    Kontrola dostępu i biometria
Podział, klasyfikacja i charakterystyka ogólna systemów kontroli dostępu. Rozwiązania konstrukcyjne. Systemy autonomiczne – elementy i ich funkcje w systemie. Systemy sieciowe – podstawowe funkcje i wymagania ogólne. Urządzenia systemów sieciowych. Rodzaje i funkcje oprogramowania w systemie sieciowym.
Bezpieczeństwo użytkowania systemu i analiza słabych punktów systemu kontroli dostępu.
Wprowadzenie do biometrii. Cechy fizjologiczne i behawiorystyczne człowieka.
Czytniki, urządzenia i systemy rozpoznawania odcisków palców, kształtu dłoni, źrenicy, tęczówki, głosu. Zastosowanie biometrii w systemach identyfikacji osób. Zastosowanie biometrii w systemach kontroli dostępu. Przyszłościowe zastosowania biometrii.

15.    Elektromechaniczne systemy ochrony
Wymagania ogólne dotyczące technicznego zabezpieczenia w świetle obowiązujących przepisów i norm. Zabezpieczenie obiektów użyteczności publicznej. Wymagania oraz rozwiązania konstrukcji pomieszczeń i urządzeń do przechowywania wartości i nośników informacji. Konstrukcje drzwi i okien. Szkła specjalne. Zabezpieczenia otoczenia, obiektów i stref chronionych. Systemy ogrodzeń i oświetleń. Wymagania oraz badania dotyczące systemów zamknięć i zamków stosowanych w zamknięciach urządzeń zabezpieczających. Budowa i właściwości użytkowe oraz eksploatacja zamków zapadkowych, bębenkowych, szyfrowych. Zintegrowane systemy zamknięć. Zamki z systemami alarmowymi. Zamki elektromechaniczne. Sposoby forsowania zamków kluczowych i szyfrowych i metody zapobiegania niepożądanym otwarciom.
 
16.    Informatyczne wsparcie zarządzania bezpieczeństwem publicznym
Rola miejsce i zadania organów administracji terenowej i państwowej w realizacji zadań zarządzania bezpieczeństwem publicznym. Organizacja realizacji zarządzania i kierowania działaniami zapewnienia bezpieczeństwa publicznego. Etapy zarządzania bezpieczeństwem publicznym i ich szczegółowa charakterystyka. Algorytmy i procedury komputerowego wspomagania wykonywania wybranych zadań realizowanych w wyróżnionych etapach. Przykładowe systemy komputerowego wspomagania zarządzania i kierowania działaniami zapewnienia bezpieczeństwa publicznego – omówienie i prezentacja rozwiązań.

17.    Praca końcowa
Praca końcowa związana jest tematycznie z komputerowym wspomaganiem identyfikacji i przeciwdziałania zagrożeniom bezpieczeństwa publicznego. Jej wykonanie umożliwi uczestnikom Studium opanowanie praktycznych umiejętności rozwiązywania zadań z zakresu objętego programem studiów.

 

 

 

 

 

© 2009 ptib.pl - Inżynieria bezpieczeństwa